Podczas jarmarków czy odwiedzin w naszej drawskiej pasiece, bardzo często zadajecie nam jedno pytanie: „Panie pszczelarzu, ale skąd właściwie wiadomo, że ten miód w słoiku jest lipowy, tamten gryczany, a jeszcze inny wielokwiatowy? Przecież pszczołom nie da się wydać rozkazu, na które kwiaty mają latać!”.
To prawda, pszczoły to wolne stworzenia, które kierują się własnym instynktem i miłością do najsłodszych darów natury. Jak więc udaje nam się tak precyzyjnie określić odmiany miodu? Odpowiedź kryje się w kalendarzu przyrody, obserwacji pasieki oraz… w mikroskopijnych śladach, które pszczoły zostawiają w każdym plastrze. Zapraszamy Was na małą podróż do wnętrza ula!
Kalendarz natury, czyli zegarek pszczelarza
Pierwszym i najważniejszym drogowskazem dla każdego pszczelarza jest fenologia, czyli po prostu kalendarz kwitnienia roślin. Na czystym, zielonym Pojezierzu Drawskim przyroda pulsuje stałym, przewidywalnym rytmem.
- Czas na miód lipowy: Kiedy na przełomie czerwca i lipca drawskie lasy zaczynają pachnieć intensywną, słodką lipą, wiemy, że pszczoły skupią się niemal wyłącznie na niej. Lipa produkuje wtedy ogromne ilości nektaru (tzw. obfity pożytek), który dla owadów jest jak magnes.
- Czas na miód wielokwiatowy: Jeśli w tym samym czasie w okolicy kwitnie jednocześnie kilkanaście gatunków roślin – dzika róża, chabry bławatki, koniczyna, maliny i polne zioła – pszczoły zbierają nektar z każdego z tych źródeł. Powstaje wtedy kompozycja, którą nazywamy miodem wielokwiatowym.
Pszczelarz przed rozpoczęciem intensywnego kwitnienia danego gatunku upewnia się, że w ulu są puste ramki, a tuż po przekwitnięciu (np. lipy) szybko zabiera je do miodobrania, zanim pszczoły zaczną znosić nektar z kolejnych roślin.
Pszczela wierność kwiatowa (główne źródło sukcesu)
W świecie owadów istnieje niezwykłe zjawisko nazywane wiernością kwiatową (lub stałością psychiczną pszczół). Pszczoła zbieraczka, która rano wyleci z ula i odkryje bogate źródło nektaru na przykład kwitnące pole gryki lub las lipowy wraca do gniazda i poprzez specjalny taniec informuje o tym swoje współtowarzyszki.
Od tego momentu cała rodzina pszczela potrafi „wypośrodkować” swoje loty i latać tylko na to jedno, konkretne źródło, ignorując inne kwiaty, dopóki nektar się nie skończy. Dzięki temu miód lipowy jest rzeczywiście lipowy!
Zmysły pszczelarza: kolor, zapach i smak
Doświadczony pszczelarz potrafi rozpoznać odmianę miodu, zanim jeszcze spłynie on z miodarki do odstojnika. Każdy nektar ma swoje unikalne właściwości fizykochemiczne:
- Prawdziwy miód lipowy: W stanie płynnym ma jasnobursztynowy lub lekko zielonkawy (oliwkowy) kolor. Pachnie… jak rozgrzany w słońcu kwiat lipy, a w smaku jest dość wyrazisty, z charakterystyczną, lekko pikantną nutą na finiszu.
- Miód wielokwiatowy: To prawdziwy kameleon. Letni bywa ciemniejszy i bardziej herbaciany, a wiosenny jest jasny, łagodny i słodki.
Ostateczny dowód: Analiza pyłkowa miodu
Co jednak zrobić, gdy natura spłata figla i w czasie kwitnienia lipy zakwitną też inne rośliny? Tutaj z pomocą przychodzi nauka, a dokładniej melisopalynologia, czyli mikroskopowa analiza pyłkowa.
W każdym miodzie znajdują się niewidoczne gołym okiem ziarna pyłku kwiatowego, które pszczoły niechcący zrzucają z nóżek podczas składania nektaru do komórek. Badając próbkę miodu pod mikroskopem, laborant zlicza ziarna pyłku różnych gatunków:
Aby miód mógł zostać oficjalnie nazwany miodem odmianowym (np. lipowym), pyłek przewodzący danej rośliny musi stanowić określony procent wszystkich pyłków (dla lipy jest to minimum 25%, dla rzepaku czy gryki nawet ponad 45%). Jeśli żadna roślina nie dominuje, mamy do czynienia z bogatym miodem wielokwiatowym.
Słoik pełen szczerości
W naszej pracy na Pojezierzu Drawskim nie potrzebujemy codziennie mikroskopu – lata spędzone wśród uli nauczyły nas bezbłędnie czytać sygnały wysyłane przez przyrodę i nasze pszczoły. Wiemy, kiedy w ulu tętni życie o smaku lipy, a kiedy miód pachnie tysiącem dzikich kwiatów z drawskich wzgórz.
Kupując miód z naszej pasieki, dostajecie produkt czysty, naturalny i opisany z pełną uczciwością – tak, jak ułożyła to sama natura. Dbajcie o siebie zdrowo i do zobaczenia przy następnym słoiku!
Zobacz pozostałe
Jak dbać o pszczoły latem?
Lato to w naszej drawskiej pasiece czas najintensywniejszej pracy. Słońce stoi wysoko nad horyzontem, łąki mienią się tysiącami barw, a z uli dobiega monotonne, kojące brzęczenie. Dla pszczelarza to okres wielkich zbiorów, wirujemy wtedy złocisty miód wielokwiatowy, aromatyczny miód lipowy czy wyjątkowy miód gryczany. Jednak wysokie temperatury i susze to dla owadów ogromne wyzwanie. Jak […]
Wszystko o miodzie faceliowym
Choć jeszcze do niedawna mało kto słyszał o miodzie faceliowym i na palcach jednej ręki można było policzyć pasieki, które posiadały w swojej ofercie właśnie ten rodzaj miodu, jednak wystarczyło zaledwie kilka lat, aby ten produkt pszczeli wpisał się na stałe w poczet polskich miodów. Czym jest facelia, jakie właściwości i zastosowanie ma miód faceliowy? Informujemy poniżej!
Co to jest miód kremowany?
Miód jest jednym ze zdrowszych produktów, które powinny na co dzień gościć w naszej kuchni. Posiada wartości prozdrowotnych oraz doskonale nadaje się do zwiększania odporności, szczególnie zimową porą. Dodatkowo jest słodki i pyszny – stanowi świetny dodatek do deserów, owsianki lub herbaty. Zatem, czym jest miód kremowany i dlaczego warto go kupować? Odpowiedzi na te oraz inne pytania znajdziesz w poniższym artykule. Zapraszamy do lektury!
Jak prawidłowo spożywać pyłek kwiatowy? Skład i właściwości pyłku pszczelego
Myśląc o pszczołach, pierwsze co nasuwa się na myśl większości z nas, to miód. Jednak ciężka praca, jaką wykonują pszczoły zbieraczki to nie tylko wytwarzanie miodu, ale także innych produktów, takich jak pierzga, propolis, czy pyłek pszczeli. Są to równie wartościowe i zdrowe produkty, które warto spożywać w codziennym życiu. Dzisiaj przybliżymy Ci, jakie są […]
Jaki miód stosować przy problemach z jelitami?
Wiele osób zmaga się na co dzień z różnymi dolegliwościami, w tym z problemami z jelitami o różnych podłożach. Dobry stan jelit zależy nie tylko od samego leczenia farmakologicznego, ale ogromny wpływ ma tu także regularna aktywność fizyczna oraz zbilansowana dieta bogata w zdrowe i wartościowe produkty. Nie od dziś wiadomo, że prawdziwy miód może […]
Miód a wpływ na odporność człowieka
Na odporność organizmu ludzkiego wpływ mają różne czynniki. Niektóre z nich takie jak stres, siedzący tryb życia czy używki mają na niego negatywny wpływ. Jednakże istnieje również szereg czynników pozytywnych, które mogą znacznie poprawić naszą odporność. Do tych drugich często zalicza się miód. Warto wiedzieć, że nie każdy rodzaj miodu jest taki sam. Różne rodzaje […]
Batony miodowe – jak przygotować je w domu?
W obecnych czasach, gdy tempo życia jest coraz szybsze, coraz więcej osób poszukuje szybkich, ale zarazem zdrowych przekąsek. Dlatego domowe batony z miodem stają się popularną opcją, wyróżniając się jako doskonały wybór dla tych, którzy pragną szybkiej i pożywnej przekąski. Swoją popularność zawdzięczają nie tylko bogactwu smaku i naturalnej słodyczy, ale również wartości odżywczej, która […]
Propolis. Jak go stosować?
Często zapominamy, że najlepsze lekarstwa znajdują się w naturze. W końcu nic nie dzieje się bez powodu. Każda substancja, którą tworzą pszczoły, ma swoje zadanie. Produkty pszczele mają chronić, wzmacniać i wspierać życie w ulu. Jedną z najbardziej niezwykłych jest propolis, zwany często kitem pszczelim. Od wieków jest on ceniony za swoje właściwości prozdrowotne. Obecnie […]